Peyami Safa

Peyami Safa Hayatı Eserleri

 

Peyami Safa 2 Nisan 1899-15 Haziran 1961

Servet-i Fünun dönemi şairlerinden İsmail Safa’nın oğludur. Sivas’a sürgüne gönderilen babasının orada ölmesi üzerine1901 yılında iki yaşında yetim kalmış, bu yüzden “Yetim-i Safa” adıyla anılmıştır. Babasız büyümenin acılarının yanı sıra, sekiz dokuz yaşlarında yakalandığı bir kemik hastalığı dolayısıyla 17 yaşına kadar, bu hastalığın fiziksel ve ruhsal bunalımlarını yaşamıştır. Doktorlar bacağının kesilmesinde karar kılmış, fakat Safa bunu kabul etmemiştir. Daha sonraları bu günlerdeki tecrübelerini “9. Hariciye Koğuşu” adlı romanında okurlarıyla paylaşır. Hastalık ve savaşın yol açtığı maddî sıkıntılar dolayısıyla öğrenimini sürdürememiş,13 yaşında hayatını kazanmak ve annesine bakmak için Vefa İdadisi’ndeki öğrenimini yarıda bırakmıştır. Keteon Matbaası’nda bir süre nota tashihi işinde çalışan Peyami Safa, Posta – Telgraf Nezareti’ne girmiş, I. Dünya Savaşı’nın başlamasına kadar orada çalışmıştır (1914). Daha sonra Boğaziçi’ndeki Rehber-i İttihat Mektebi’nde öğretmenlik yapmaya başlamıştır. Dört yıl çalıştığı bu okulda, hem öğretmiş, hem de kendi çabasıyla Fransızca’sını ilerletmiştir. Buradaki izlenim ve deneyimlerini “Biz İnsanlar” adlı eserinde kullanmıştır 1918 yılında ağabeyiİlhami Safa’nın isteğine uyarak öğretmenlikten ayrılmış ve birlikte çıkardıkları “20. Asır” adlı akşam gazetesinde “Asrın Hikâyeleri” başlığı altında yazdığı öykülerle gazetecilik yaşamına başlamıştır. İmzasız olarak yazdığı bu hikâyelerin tutulması üzerine Server Bedi takma adını kullanmaya başlayan Peyami Safa, daha sonra 1921’de Son Telgrafgazetesinde yazmış, oradan da Tasvir-i Efkâr’a geçmiştir. Daha sonra Cumhuriyet Gazetesi’ne geçmiş, 1940 yılına kadar bu gazetede fıkra ve makalelerinin yanı sıra, roman da tefrika etmiştir.

1960’lı yıllara kadar başta Milliyet olmak üzere birçok gazete ve dergide yazan Peyami Safa 27 Mayıs’tan sonra Son Havadis gazetesinde yazmaya başlamıştır (1961). Aynı yıl Erzurum’da yedek subaylığını yapmakta olan oğlu Merve’nin ölümü üzerine büyük bir sarsıntı geçiren Peyami Safa, iki üç ay sonra İstanbul’da vefat etmiştir.

 

Peyami Safa’nın Eserleri

 

ROMAN:

  • Gençliğimiz (1922)
  • Şimşek (1923)
  • Sözde Kızlar (1923)
  • Mahşer (1924)
  • Bir Akşamdı (1924)
  • Süngülerin Gölgesinde (1924)
  • Bir Genç Kız Kalbinin Cürmü (1925)
  • Canan (1925)
  • Dokuzuncu Hariciye Koğuşu (1930)
  • Fatih-Harbiye (1931)
  • Atilla (1931)
  • Bir Tereddüdün Romanı (1933)
  • Matmazel Noralya’nın Koltuğu (1949)
  • Yalnızız (1951)
  • Biz İnsanlar (1959)

ÖYKÜ:

  • Hikayeler (Halil Açıkgöz derledi, 1980)

OYUN:

  • Gün Doğuyor (1932)

İNCELEME-DENEME:

  • Türk İnkılâbına Bakışlar (1938)
  • Büyük Avrupa Anketi (1938)
  • Felsefî Buhran (1939)
  • Millet ve İnsan (1943)
  • Mahutlar (1959)
  • Mistisizm (1961)
  • Nasyonalizm (1961)
  • Sosyalizm (1961)
  • Doğu-Batı Sentezi (1963)
  • Sanat- Edebiyat-Tenkid (1970)
  • Osmanlıca-Türkçe- Uydurmaca (1970)
  • Sosyalizm-Marksizim- Komünizm (1971)
  • Din-İnkılâp-İrtica (1971)
  • Kadın-Aşk-Aile (1973)
  • Yazarlar-Sanatçılar- Meşhurlar (1976)
  • Eğitim-Gençlik-Üniversite (1976)
  • 20. Asır- Avrupa ve Biz (1976)

DERS KİTAPLARI:

  • Cumhuriyet Mekteplerine Millet Alfabesi (1929)
  • Cumhuriyet Mekteplerine Alfabe (1929)
  • Cumhuriyet Mekteplerine Kıraat (Dört cilt, 1929)
  • Yeni Talebe Mektupları (1930)
  • Büyük Mektup Numuneleri (1932)
  • Türk Grameri (1941)
  • Dil Bilgisi (1942)
  • Fransız Grameri (1942)
  • Türkçe İzahlı Fransız Grameri (1948)

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir